Sa kê cây lương thực và làm thuốc triển vọng thích ứng rộng ở nhiều vùng sinh thái

Sa kê cây lương thực và làm thuốc triển vọng thích ứng rộng ở nhiều vùng sinh thái
Cây Sa kê hay còn gọi cây bánh mì là một loài cây gỗ có hoa trong họ Dâu tằm (Moraceae), được trồng đầu tiên tại bán đảo Mã Lai và các đảo miền tây Thái Bình Dương, hiện nay đã được trồng rộng khắp trong khu vực nhiệt đới, trong đó có miền Nam nước ta.

 Sa kê là cây gỗ có thể cao tới 20 m. Các lá to và dày bản xẻ thùy sâu hình lông chim. Tất cả các phần của cây đều có chứa nhựa mủ, một loại nhựa cây có màu trắng sữa, được người ta dùng vào việc xảm thuyền. Sa kê là loài cây đơn tính cùng gốc, với các hoa đực và hoa cái mọc trên cùng một cây. Các hoa đực ra đầu tiên và sau đó một khoảng thời gian ngắn là các hoa cái, mọc thành cụm hoa dạng đầu, chỉ có khả năng được thụ phấn sau đó 3 ngày. Động vật thụ phấn cho nó là các loài dơi ăn quả.

 

H2: Vườn sa kê nhà ông Hiền ở Chợ Lách- Bến Tre
H2: Vườn Sa kê nhà ông Hiền Chợ Lách, Bến Tre


Hiên nay Sa kê được coi là một trong những loài cây lương thực có sản lượng cao, với một cây có thể ra tới trên 200 quả mỗi mùa, năng suất tiềm năng 16-32 tấn/ha. Việc trồng sa kê cần lưu ý là nếu trồng cho trái có hạt thì phải nhân giống bằng gieo hạt. Còn trồng cây sa kê cho trái không hạt mà chỉ toàn là tinh bột ( phần thịt quả) thì nhân giống chủ yếu từ chiết cành. Sa kê chứa nhiều tinh bột, và trước khi ăn nó có thể được quay, nướng, chiên, luộc. Khi được chế biến, nó có mùi vị giống như khoai tây hay tương tự như bánh mì mới nướng, vì thế mà có tên gọi cây bánh mì. Cây sa kê có thể được trồng rộng rãi hầu như khắp cả nước bởi đặc tính sinh trưởng của cây dễ trồng và thích nghi hầu hết trên các loại đất như nhiễm phèn, nhiễm mặn…

 


H3: ông Hiền ( người đứng hàng thứ 2 từ trái sang phải) là người trồng và chế biến thử Sa kê với diện tích lớn đầu tiên ở Chợ lách - Bến Tre.



Đựoc Viện Cây ăn quả Miền Nam giới thiệu, chúng tôi gập ông Phạm Tấn Hiền ở xã Hòa Nghĩa, huyện Chợ Lách, tỉnh Bến Tre là người đầu tiên trồng tập trung 12 công sa kê ( 1,2 ha) và đã chế biến thử loại trái cây này thành tinh bột, nấu rượu, làm bánh chiên...

 

Theo ông Hiền nói đầu năm 2003, ông Hiền đọc tài liệu nói cây Sa kê có rất nhiều công dụng như trị ho, hen suyễn, rối loạn dạ dày, mụn nhọt... và được sử dụng để chế biến thành nhiều món ăn như chiên giòn, nấu cà ri, nấu với tôm, cá…Trong dịp ông đi thăm TP. Hồ Chí Minh thấy ở một số nơi có trồng vài cây ở ven phố để che bóng mát… Là người cần cù chịu khó ông mầy mò trồng thử 30 cây Sa kê và thấy chúng lớn nhanh và bắt đầu cho trái. Từ việc trồng thành công ban đầu, ông bàn bạc với một số bà con trong vùng để mở rộng diện tích trồng Sa kê. Nhưng có nhiều ý kiến phản đối, thậm chí họ còn nói ông bị “hâm” vì tại sao không trồng chôm chôm, bưởi Da xanh là những cây đang được giá mà lại trồng cây sa kê là cây chưa rõ hiệu quả kinh tế. Mặc dầu vậy, Ông vẫn bàn với vợ con và đã đầu tư trồng 1,2 ha (khoảng 4.500 cây).

 

Đến thăm vườn cây của gia đình ông trồng, chúng tôi thấy cây Sa kê rất xanh tốt và bắt đầu cho trái. Ông đã giới thiệu với chúng tôi những sản phẩm gia đình ông chế biến như: rượu, bánh chiên...từ trái sa kê. Giáo sư Ngô Thế Dân Phó Chủ tịch Hội Làm vườn Việt nam hỏi ông về kinh nghiệm và mục đích ông trồng cây Sa kê. Ông Hiền cho biết, cây Sa kê từ khi trồng tới lúc thu hoạch khoảng 18 tháng (trồng bằng nhánh chiết), ít chi phí đầu tư chăm sóc, lượng phân bón không đáng kể. Trồng từ năm thứ 5 trở đi năng suất đạt 45 - 50 tấn trái/ha/năm, giá bán thị trường thời điểm này từ 15.000 - 20.000 đ/kg. Nếu so sánh với trồng nhãn thì trồng cây Sa kê hiệu quả kinh tế cao gấp 3 - 4 lần, nhàn hạ hơn nhiều do không phải tốn công chăm sóc.

 

Về mục tiêu trồng Sa kê Ông cho rằng cây Sa kê có thể trồng ở nhiều vùng ven biển nên là cây lương thực trong tương lại có thể thích ứng với biến đổi khi hậu và cũng là cây có thể trồng ở vùng đồi núi vì có khả năng che phủ tốt. Nghe ông tâm sự, chúng tôi tìm thấy ở ông những nét đặc trưng của người nông dân Nam bộ ngày nay là lòng say mê với khoa học kỹ thuật và dám nghĩ, dám làm và luôn tìm tòi học hỏi. Vấn đề đặt ra là các cơ chế chính sách cần phải thay đổi để nâng đỡ và hỗ trợ họ để những phẩm chất cao đẹp đó đi đúng hướng và có hiệu quả. 


                                                                                                                    Đỗ Văn Hoà HLV VN

 

Gửi ý kiến của bạn


Quảng cáo phải vị trí 1

Video Clip

Thăm dò ý kiến

Bạn đánh giá như thế nào về hoạt động của Hội Làm vườn Việt Nam
Hoạt động có hiệu quả
Hoạt động không hiệu quả
Không có ý kiến
 

Thông tin tiện ích

Quảng cáo phải 2 Trang Thông tin điện tử Bộ NN&PTNT
Danh bạ điện thoại Hỏi đáp Văn bản Liên hệ

FaceBook

Thống kê truy cập

  • Trực tuyến: 30
  • Lượt xem theo ngày: 1834
  • Tổng truy cập: 2805195