Sau gần 40 năm công tác, từng giữ nhiều cương vị lãnh đạo chủ chốt của huyện Nông Cống (cũ) và ngành Công Thương Thanh Hóa, khi nghỉ chế độ, ông Trần Văn Tâm đã chọn trở về quê hương làm nông nghiệp công nghệ cao. Ông gia nhập Hội Làm vườn và Trang trại Thanh Hóa để lan toả cách làm nông nghiệp tử tế.

Duyên nợ với nông nghiệp công nghệ cao

Buổi sáng trong cái lạnh phủ sương mờ, chúng tôi về vùng đồng đất Nông Cống để thăm mô hình trang trại công nghệ cao Chung Thuỷ của ông Trần Văn Tâm.

Trong khu nhà kính, sương còn đọng trên mái, ông Tâm thong thả đi giữa những luống rau xanh mướt đang vào vụ. Ở tuổi ngoài 70, mắt ông luôn ánh lên sự say mê của người gắn bó với nông nghiệp bằng cả trải nghiệm và suy ngẫm. Ít ai nghĩ rằng, người nông dân đang miệt mài với vườn trại ấy từng có hơn 30 năm công tác tại chính mảnh đất này, giữ nhiều cương vị lãnh đạo quan trọng của huyện Nông Cống (cũ), rồi sau đó chuyển ra Sở Công Thương, kiêm Cục trưởng Cục Quản lý thị trường tỉnh Thanh Hóa.

Ông Tâm đang kiểu tra vườn dưa vàng.

Chia sẻ với chúng tôi về “duyên nợ” với nông nghiệp, ông Tâm cho biết, năm 2013, khi nghỉ chế độ kết thúc chặng đường công tác trong cơ quan quản lý Nhà nước, ông không chọn cuộc sống an nhàn nơi phố thị mà trở về quê hương. Quyết định ấy không phải là sự ngẫu hứng. Đó là kết quả của quá trình trăn trở kéo dài suốt nhiều năm, khi ông nhìn lại tiềm năng đất đai, lao động của địa phương và tự thấy mình vẫn còn “nợ” quê hương một lời giải thuyết phục cho bài toán phát triển nông nghiệp.

Trong gần 40 năm công tác, hơn 30 năm làm việc tại Nông Cống, ông Tâm từng trải qua nhiều vị trí lãnh đạo, có gần 15 năm giữ cương vị Chủ tịch UBND huyện. Dưới sự điều hành của ông và tập thể lãnh đạo, kinh tế nông nghiệp Nông Cống có những bước chuyển tích cực khi năng suất, sản lượng tăng; cơ sở hạ tầng nông thôn từng bước được đầu tư đồng bộ; diện mạo làng quê đổi thay rõ nét. Tuy nhiên, theo ông, những kết quả đó vẫn chưa tương xứng với tiềm năng sẵn có. Sản xuất nông nghiệp vẫn còn manh mún, hiệu quả kinh tế chưa cao, đất đai và lao động chưa được khai thác hết giá trị.

Đoàn công tác của Liên minh HTX tỉnh Thanh Hoá tham quan mô hình rau sạch tại HTX Chung Thuỷ.

Chính suy nghĩ ấy đã thôi thúc ông, khi rời nhiệm sở, quay lại với ruộng vườn, gia nhập Hội Làm vườn và Trang trại Thanh Hóa. Với ông, làm nông nghiệp không chỉ là thú vui tuổi già, đó còn là cách để tiếp tục cống hiến, tạo sinh kế bền vững cho gia đình và những người xung quanh, đồng thời làm gương cho con cháu về tinh thần lao động. Đó không chỉ là thành quả lao động, mà còn là cách trọn vẹn nhất để ông “trả nợ” quê hương.

Ông Tâm quan niệm, không có việc gì là dễ, cũng không có việc gì là không thể. Khó hay dễ phụ thuộc vào ý chí, quyết tâm và đam mê. Làm trang trại, theo ông, phải hướng tới hiệu quả kinh tế thực sự, chứ không thể làm theo phong trào. “Khi Thanh Hóa triển khai Nghị quyết số 03 của Tỉnh ủy về chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp, tập trung ruộng đất, phát triển trang trại, hợp tác xã nông nghiệp công nghệ cao, tôi nhận ra cơ hội để hiện thực hóa những suy nghĩ ấp ủ từ lâu”, ông Tâm nói.

“Điểm tựa” của người làm vườn

Năm 2020, cùng với một số hộ dân có diện tích trồng lúa kém hiệu quả, ông Tâm vận động thành lập hợp tác xã nông nghiệp. 6 thành viên góp vốn bằng chính diện tích đất được giao, tích tụ được gần 2ha. Trên vùng đất ấy, mô hình trang trại dần hình thành với nhà kính trồng hoa, vườn cây ăn quả, kết hợp chăn nuôi gia cầm thời vụ và hệ thống hạ tầng nội trại tương đối đồng bộ. Từ năm thứ 2 đi vào hoạt động ổn định, hợp tác xã đạt doanh thu trên 800 triệu đồng/ năm, tạo lợi nhuận bền vững và giải quyết việc làm thường xuyên cho lao động địa phương.

Ông Tâm dự vòng chung kết cuộc thi “Vườn đẹp, Trang trại kiểu mẫu” năm 2023.

Nhưng với ông Tâm, những con số ấy chỉ là một phần của câu chuyện. Điều khiến ông tâm đắc hơn cả là sự thay đổi trong tư duy sản xuất của xã viên, từ nhỏ lẻ, manh mún sang liên kết, ứng dụng tiến bộ  kỹ thuật, hướng tới sản xuất nông nghiệp sạch, nông nghiệp bền vững.

Nhìn lại chặng đường ấy, ông Tâm cho rằng, thành công của mô hình không thể tách rời vai trò đồng hành của Hội Làm vườn và Trang trại các cấp. Dù là tổ chức hội nghề nghiệp, nhưng theo ông, Hội Làm vườn chính là điểm tựa tin cậy cho người làm nông. Thông qua các chương trình hoạt động của Hội,  giúp hội viên tiếp cận tri thức mới, thay đổi cách nghĩ, cách làm, từng bước xóa bỏ phương thức sản xuất truyền thống hiệu quả thấp.

“Yếu tố làm nên “độ bền” cho mô hình không chỉ nằm ở vốn, đất hay quyết tâm của xã viên, mà còn ở vai trò đồng hành của Đảng, Nhà nước và các tổ chức đoàn thể, trong đó có Hội Làm vườn và Trang trại. Với chúng tôi, Hội Làm vườn thực sự là địa chỉ tin cậy, là điểm tựa cho các trang trại, hợp tác xã”, ông Tâm khẳng định. 

Theo ông, Hội Làm vườn không chỉ dừng lại ở vai trò tập hợp hội viên, mà còn là đầu mối kết nối quan trọng giữa khoa học, kỹ thuật và thị trường. Thông qua các lớp tập huấn, hội thi, chương trình chuyển giao tiến bộ khoa học công nghệ, Hội đã giúp nông dân tiếp cận giống cây, con chất lượng cao; thay đổi tư duy sản xuất nhỏ lẻ, truyền thống sang sản xuất hàng hóa, an toàn, bền vững.

Đặc biệt, những năm gần đây, Hội Làm vườn và Trang trại Thanh Hóa đã tổ chức nhiều hoạt động thiết thực nhằm hướng dẫn cải tạo vườn tạp, xây dựng mô hình trang trại xanh – sạch – đẹp; giới thiệu địa chỉ cung ứng giống uy tín; hỗ trợ kết nối tiêu thụ sản phẩm; tổ chức các cuộc thi vườn đẹp, trang trại hiệu quả gắn với bảo vệ môi trường.

“Từ thực tế của người trong cuộc, tôi có thể khẳng định, trong quá trình hiện đại hóa nông nghiệp, nông thôn và xây dựng nông thôn mới, Hội Làm vườn Việt Nam nói chung, Hội Làm vườn và Trang trại Thanh Hóa nói riêng đã và đang góp phần rất quan trọng vào phát triển nền nông nghiệp sạch, hiệu quả, bền vững. Hội giúp nông dân thay đổi cách làm cũ hiệu quả thấp, mạnh dạn đi theo con đường mới”, ông Tâm chia sẻ.

Nguồn: LÊ THỨC/kinhtenongthon.vn