Tết Nguyên đán đang đến gần, khi nhiều nơi đã rộn ràng không khí mua sắm, thì tại các vườn hoa ở phường Bình Kiến (Đắk Lắk), nông dân vẫn lặng lẽ bám đất, bám cây.

Sau những đợt thời tiết cực đoan, đặc biệt là bão số 13 và mưa lũ lịch sử, vụ hoa Tết năm nay trở thành canh bạc nhiều rủi ro: mất mùa, đội chi phí, giá bán chưa ngã ngũ. Dẫu vậy, người trồng hoa vẫn gắng gượng chăm sóc từng chậu cây, mong vớt vát phần nào công sức cả năm trời.

Bão qua, vườn hoa tan tác

Lối đi giữa các vườn cúc, quất ở phường Bình Kiến những ngày này không còn rộn ràng như mọi năm. Nhiều chậu cây được dựng tạm bằng tre, cọc gỗ; không ít vườn lộ rõ khoảng trống do cây gãy, hoa rụng phải dọn bỏ. Bão số 13 và mưa lũ đi qua để lại hậu quả nặng nề, đánh thẳng vào thời điểm quyết định của vụ hoa Tết.

Nông dân phường Bình Kiến tất bật trong vườn cúc những ngày cận Tết. Sau bão, từng chậu hoa được chống tre, cắm tăm, tỉa lá để giữ dáng, “níu” lại vụ hoa cuối năm.

Bà Huỳnh Thị Mai (65 tuổi, phường Bình Kiến) cho biết, gia đình bà trồng khoảng 700 cây quất đã vào giai đoạn cho trái, chuẩn bị xuất bán Tết. Thế nhưng, chỉ sau một đợt bão lũ, hơn 50% số cây bị hư hại, trái rụng, cành gãy, buộc phải chở đi đổ bỏ. “Nhìn xe chở cây hư ra khỏi vườn mà xót ruột. Công chăm sóc cả năm coi như mất trắng một nửa”, bà Mai nói.

Không dừng lại ở đó, 1.000 cây quất trồng hai năm tuổi của gia đình bà cũng rơi vào cảnh “đứng giữa hai mùa”. Thời tiết thất thường khiến hoa nở chậm, nhiều cây rụng bông, không kịp đậu trái đúng dịp Tết. Số này đành để lại, chờ sang năm bán, đồng nghĩa với việc vốn bị giam thêm một chu kỳ.

Hàng loạt cây quất đã vào kỳ cho trái bị bật gốc, gãy cành sau bão, phải nhổ bỏ, chất đống. Thiệt hại này khiến nhiều hộ mất hơn nửa sản lượng hoa Tết.

Theo bà Mai, sức mua năm nay được dự báo khá hơn năm trước, nhưng thiệt hại đã khiến sản lượng giảm mạnh. “Hồi trước coi như được 100%, giờ chỉ còn khoảng 30%. Cây không hư thì còn bán được, loại đẹp giá khoảng 150.000 – 300.000 đồng/chậu. Còn cây loại 2, loại 3 thì phải chờ thương lái tới xem rồi mới biết giá", bà chia sẻ.

Gồng mình giữ vụ, nặng gánh chi phí

Ông Lê Văn Chinh (70 tuổi, phường Bình Kiến), người có hơn 30 năm gắn bó với nghề trồng quất, không giấu được nỗi buồn khi nhìn vườn quất sau bão. “Làm nghề này lâu rồi nhưng năm nay thấy mệt nhất. Bão tới đúng lúc hoa đang lên, chỉ cần nghiêng ngả là coi như hỏng”, ông Chinh nói.

Những vườn hoa Tết được che lưới, chắn gió nằm xen giữa khu dân cư đô thị. Thời tiết thất thường buộc người trồng hoa phải tăng chi phí bảo vệ cây, trong khi đầu ra vẫn bấp bênh.

Với ông Chinh, điều lo nhất không chỉ là cây hư, mà là chi phí tăng cao trong khi giá bán chưa chắc bù nổi vốn. Từ phân bón, thuốc dưỡng hoa đến tiền thuê nhân công đều đội lên từng ngày. “Mình bỏ ra bao nhiêu công sức, giờ chỉ mong vớt vát được phần nào để xoay vòng cho năm sau”, ông thở dài.

Không chỉ quất, nhiều hộ trồng cúc tại Bình Kiến cũng rơi vào cảnh lao đao. Cùng chung cảnh ngộ, bà Nguyễn Thị Liên (phường Bình Kiến) đang gánh áp lực nợ vay khi đầu tư vụ hoa Tết năm nay. Vay 50 triệu đồng từ ngân hàng, bà Liên trồng 500 chậu cúc đại đóa, kỳ vọng có nguồn thu khá dịp cuối năm. Thế nhưng, bão làm nhiều chậu cúc gãy, ngã, buộc phải loại bỏ.

Giữa thiệt hại chồng chất, người trồng hoa vẫn kiên trì bám vườn, hy vọng những chậu cây còn lại kịp phục hồi để có cái Tết bớt nhọc nhằn sau một năm nhiều rủi ro.

“Chậu nào hư thì đành bỏ, còn lại phải chăm kỹ hơn để kịp Tết”, bà Liên nói. Để cứu vườn hoa, bà phải thuê thêm nhân công cắm tăm, chống tre với giá 300.000 đồng/ngày, chưa kể công lặt bông khoảng 200.000 đồng/ngày. Chi phí tăng, trong khi đầu ra vẫn là dấu hỏi lớn.

Thời điểm này, nhiều vườn hoa ở Bình Kiến vẫn chưa thể chốt giá. Nông dân chủ yếu “nín thở” chờ thương lái đến xem vườn, đặt vấn đề mua bán. Thị trường Tết phụ thuộc lớn vào thời tiết những ngày cuối năm và sức mua của người dân.

Thương lái và nông dân trực tiếp kiểm tra vườn quất còn trụ lại sau bão. Giá bán chưa thể chốt sớm, phụ thuộc chất lượng cây và sức mua thị trường Tết.

Dẫu đối mặt muôn vàn khó khăn, người trồng hoa vẫn không bỏ vườn. Những bàn tay chai sạn vẫn tỉ mẩn chỉnh cành, bón phân, dựng lại từng chậu cây. Với họ, vụ hoa Tết không chỉ là câu chuyện kinh tế, mà còn là niềm tin và hy vọng cho một năm mới.

“Làm nông quen rồi, gặp thiên tai thì chịu. Chỉ mong thời tiết từ giờ tới Tết thuận hơn để còn gỡ gạc”, ông Lê Văn Chinh nói, ánh mắt vẫn dõi theo những chậu quất còn trụ lại sau bão.

Giữa thời tiết nhiều biến động và thị trường bấp bênh, nông dân Bình Kiến đang bước vào vụ hoa Tết với tâm thế vừa lo lắng, vừa kiên cường – mong một cái Tết đủ đầy hơn sau một năm nhiều sóng gió./.

Nguồn: DƯƠNG HÙNG/kinhtenongthon.vn