Đến nay, từ cây sen, gia đình chị Vũ Thị Oanh, xóm Phú Hậu, xã An Châu (tỉnh Nghệ An) đã phát triển nhiều sản phẩm OCOP như hạt sen khô, trà lá sen túi lọc, bột hạt sen, bột sen, bột dưỡng sinh và tinh bột củ sen.

Chúng tôi được Hội nông dân xã An Châu giới thiệu về hộ nông dân sản xuất, kinh doanh giỏi Vũ Thị Oanh. Một ngày giữa tháng 9, về thăm chị ở xóm Phú Hậu (xã An Châu), nơi đây được bao bọc bởi làng mạc trù phú. Từ xa, từng đầm sen lộ dần sau những dãy nhà mọc san sát. Chị Oanh tiếp chúng tôi và nhiệt tình giới thiệu từng sản phẩm, từ quy trình làm ra hạt sen khô cho đến việc đăng ký sản phẩm OCOP. Tất cả là sự đền đáp xứng đáng với công sức, trí lực mà chị Oanh bỏ ra, xây dựng một sản phẩm OCOP mang nét riêng, đặc trưng của xã nhà An Châu.

Hạt sen khô được sàng lọc kĩ càng. Ảnh: Lưu Khuyên 

Chị Oanh chia sẻ, xuất phát từ mong muốn phát triển kinh tế gia đình, tận dụng tiềm năng đất đai và tìm hướng đi mới trong sản xuất nông nghiệp, năm 2019, gia đình tôi bắt đầu gắn bó với cây sen. Từ những bước chập chững ngày đầu khởi nghiệp, gia đình chỉ trồng sen trên diện tích nhỏ. Vốn ít, kinh nghiệm chưa nhiều, đầu ra sản phẩm còn khó khăn. Lúc đó tôi chỉ nghĩ, thôi thì vừa hành quân vừa xếp hàng, vừa làm, vừa học hỏi, vừa tìm tòi kỹ thuật, đồng thời chủ động tìm kiếm thị trường tiêu thụ. 

Sơ chế hạt sen theo cách thủ công. Ảnh: Lưu Khuyên 

Với diện tích xấp xỉ 10ha, giống sen được chị Oanh nhập từ Đồng Tháp (sen Đồng Tháp) gieo trồng trên đất An Châu. Ấy thế, từ những đầm sen “trời sinh trời dưỡng”, phát triển theo cách tự nhiên nhất đã mang lại những hiệu quả kinh tế nhất định. Chị Oanh giải thích, những đầm sen thuần tự nhiên là không dùng phân hữu cơ hay một loại thuốc nào. Cứ gieo trồng, cây to hay nhỏ, được mùa hay không đều do tự nhiên quyết định. Có những thời điểm, tôi mất mùa 2 năm liên tục. Chính vì thế, những sản phẩm từ sen, đặc biệt là hạt sen khô mà chị Oanh đang sản xuất, cũng là sản phẩm OCOP 3 sao mang nhiều ý nghĩa. Là tâm ý, trí tuệ và cả sự nhiệt huyết.

Hạt sen khô của chị Oanh đạt chứng nhận sản phẩm OCOP 3 sao. Ảnh: Lưu Khuyên 

Nếu nói thu hoạch sen vất vả, thì việc đợi, chờ để cắt những hạt sen khô trên đài là một sự kì công. Chị Oanh nói rằng, sản phẩm OCOP hạt sen khô của mình được làm thủ công 100%, khách hàng sau khi sử dụng sẽ quay trở lại, mua với số lượng lớn hơn. Trung bình một năm, gia đình chị sản xuất gần 1 tấn hạt sen khô.

Mùa sen thường kéo dài khoảng 2 tháng. Bình quân mỗi ngày, gia đình thu hoạch từ 100-200 bông hoa sen, 50-80 kg hạt sen tươi và 20-30 kg ngó sen tươi. Từ thực tế sản xuất, gia đình nhận thấy nếu chỉ bán sản phẩm tươi thì giá trị kinh tế chưa cao và phụ thuộc rất nhiều vào mùa vụ. Vì thế, chị quyết định chuyển hướng sang chế biến sâu, đa dạng hóa sản phẩm và xây dựng thương hiệu. 

Chị Oanh tạo công ăn việc làm thường xuyên cho 4-5 lao động tại địa phương. Ảnh: Lưu Khuyên 

Đến nay, từ cây sen, gia đình đã phát triển nhiều sản phẩm OCOP như hạt sen khô, trà lá sen túi lọc, bột hạt sen, bột sen, bột dưỡng sinh và tinh bột củ sen. Hạt sen khô được bán theo cân. Hạt sen lứt có giá 250.000 đồng/kg, hạt sen trắng, rút tâm giá 350.000 đồng/kg, bột sen giá 350.000 đồng/kg. Tất cả những sản phẩm này hầu như không có hàng để bán. Sản phẩm không chỉ bán trong tỉnh, được thương lái đến tận nhà thu mua mà con được bán trên toàn quốc.

Gia đình cũng chú trọng hơn đến chất lượng sản phẩm, vệ sinh an toàn thực phẩm, bao bì và nhãn mác. Hiện nay, sản phẩm hạt sen và bột sen của gia đình đã được công nhận đạt chuẩn OCOP 3 sao, mang thương hiệu Tam Oanh.

Sản phẩm được đóng gói, dán nhãn mác kĩ càng. Ảnh: Lưu Khuyên 

Bên cạnh việc phát triển sản xuất, gia đình cũng tích cực tham gia các hội chợ, các chương trình quảng bá và xúc tiến thương mại để đưa sản phẩm đến gần hơn với người tiêu dùng. Thông qua việc liên kết thu mua nguyên liệu, gia đình không chỉ phát triển mô hình của riêng mình mà còn góp phần tạo đầu ra cho sản phẩm của nhiều hộ dân khác. Thường xuyên tạo công ăn việc làm từ 4-5 lao động tại địa phương.

Thời gian tới, chị Oanh mong muốn tiếp tục mở rộng vùng nguyên liệu, đầu tư thêm máy móc phục vụ sản xuất, nâng cao chất lượng sản phẩm và mở rộng thị trường tiêu thụ. Đồng thời, gia đình mong tiếp tục nhận được sự quan tâm, hỗ trợ của cấp ủy, chính quyền, Hội Nông dân và các ngành chức năng trong việc tiếp cận nguồn vốn, khoa học kỹ thuật, xây dựng thương hiệu và xúc tiến thương mại. 

Các sản phẩm có giá từ 250.000 - 350.000 đồng/kg. Ảnh: Lưu Khuyên 

Bà Nguyễn Thị Thanh, Chủ tịch Hội nông dân xã An Châu cho biết: Với phương châm đẩy mạnh chuyển đổi cơ cấu cây trồng, tăng thu nhập trên một đơn vị diện tích canh tác, trong thời gian qua, các cấp ủy đảng, chính quyền địa phương xã đã khuyến khích, vận động nông dân chuyển đổi một số diện tích cấy lúa vùng thấp trũng sang trồng sen. Mô hình trồng sen ở ao, hồ và ruộng lúa thấp trũng đã mang lại hiệu quả kinh tế khá cao cho người dân, mở ra triển vọng cho sản xuất nông nghiệp của xã phát triển theo hướng đa canh.

Sen Tam Oanh không chỉ là một sản phẩm OCOP đáng tin cậy, mà còn là kết quả của sự cần cù, sáng tạo và tâm huyết, mang giá trị đặc trưng của vùng quê An Châu./.

Nguồn: LƯU KHUYÊN/kinhtenongthon.vn