Một chuyến công tác tưởng như bình thường tại phường Ngọc Sơn (Thanh Hóa) lại mở ra những câu chuyện đầy suy ngẫm về nông nghiệp, nông dân và vai trò của báo chí trong hành trình phát triển kinh tế, xây dựng nông thôn mới...

Chiều cuối tháng Năm, trong cái nắng oi ả của mùa hè miền Trung, tôi có dịp theo chân đoàn công tác của Hội Làm vườn và Trang trại tỉnh Thanh Hóa đến dự Đại hội đại biểu Hội Làm vườn và Trang trại phường Ngọc Sơn. Quãng đường khá xa, nhưng chính chuyến đi ấy lại mang đến cho tôi một cuộc trò chuyện đáng nhớ với bà Hà Thị Lan Hương, Phó Chủ tịch Hội Làm vườn và Trang trại tỉnh Thanh Hóa về vai trò của báo chí, trong đó có Tạp chí Kinh tế nông thôn với dòng chảy của “tam nông”.

Qua ô cửa kính, thấy miền quê đang thay đổi 

Bà Hương từng là Phó Chủ tịch Hội Nông dân tỉnh Thanh Hóa. Nghỉ hưu theo chế độ nhưng bà vẫn tiếp tục gắn bó với công tác Hội, tiếp tục đồng hành cùng người nông dân trên hành trình phát triển kinh tế và xây dựng nông thôn mới.

Chiếc xe lăn bánh trên tuyến đường quê rộng mở. Sau vài câu chuyện hỏi thăm đời sống, công việc, bà Hương chợt lặng đi, ánh mắt hướng ra ngoài ô cửa kính. Những cánh đồng trải dài, những chiếc máy gặt đang cần mẫn làm việc; xa xa là những khu dân cư khang trang với mái ngói đỏ tươi hiện lên như những nét chấm phá sinh động của vùng quê đang “thay da đổi thịt” từng ngày.

Bà Hương cùng lãnh đạo Hội Làm vườn và Trang trại tỉnh Thanh Hóa thăm mô hình nuôi ong của hội viên Nguyễn Văn Nam tại xã Nga Sơn.

Bà chậm rãi nói: “Có thể nói chưa bao giờ nông nghiệp Thanh Hóa đứng trước nhiều cơ hội phát triển như hiện nay. Khoa học công nghệ, chuyển đổi số, nông nghiệp hữu cơ, nông nghiệp tuần hoàn đang từng bước đi vào đời sống sản xuất...”.

Rồi như mở ra một cuốn phim sống động về nông thôn xứ Thanh, bà kể cho tôi nghe hàng loạt câu chuyện về những mô hình VAC tiêu biểu, những cách làm sáng tạo của nông dân, những hội viên từng chật vật mưu sinh nhưng đã vươn lên làm giàu từ chính mảnh đất quê hương. Câu chuyện đang say sưa thì bất ngờ ngắt quãng bởi tiếng chuông điện thoại vang lên.

Kết thúc cuộc gọi, bà quay sang tôi, giọng đầy suy tư: “Những câu chuyện đó cũng nhờ những người làm báo như các bạn lan tỏa. Chính báo chí đã giúp những mô hình hay được nhiều người biết đến, tiếp thêm động lực để nông dân mạnh dạn vượt khó, làm giàu trên chính đồng đất của mình”.

Từ câu chuyện về những mô hình kinh tế, bà chuyển sang nói về vai trò của báo chí đối với sự phát triển của nông nghiệp hiện đại.

Theo bà, báo chí trước hết là cầu nối đưa chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước đến với nông dân, hợp tác xã và doanh nghiệp. Những cơ chế hỗ trợ phát triển nông nghiệp công nghệ cao, chuyển đổi số hay xây dựng chuỗi giá trị nông sản được người dân tiếp cận nhanh hơn thông qua các bài viết, phóng sự và chuyên trang, chuyên mục về nông nghiệp.

Phóng viên Tạp chí Kinh tế nông thôn tác nghiệp tại mô hình trồng ổi lê Đài Loan của hội viên Hội Nông dân xã Thành Tâm cũ.

Không chỉ vậy, báo chí, nhất là Tạp chí Kinh tế nông thôn còn là “kênh khuyến nông đặc biệt”, góp phần chuyển giao tri thức hiệu quả. Nhiều tiến bộ kỹ thuật về sản xuất hữu cơ, nông nghiệp tuần hoàn, ứng dụng công nghệ cao, truy xuất nguồn gốc hay thương mại điện tử được người dân biết đến đầu tiên qua các phương tiện truyền thông đại chúng.

Những câu chuyện được báo chí “chắp cánh”

Xe bắt đầu đi vào địa phận Ngọc Sơn. Qua ô cửa kính, những khu nuôi tôm công nghệ cao hiện ra nối tiếp. Những mái nhà màng trắng, đen nổi bật giữa màu xanh của đồng ruộng như minh chứng sinh động cho một nền nông nghiệp đang thay đổi từng ngày.

Bà Hương tiếp tục kể về những mô hình kinh tế vườn, kinh tế trang trại từng được báo chí phát hiện, giới thiệu rồi lan tỏa rộng khắp. Từ những khu vườn tạp được cải tạo thành vùng cây ăn quả hàng hóa ở Ngọc Lặc, Thọ Xuân, Triệu Sơn, Yên Định đến những mô hình nuôi tôm công nghệ cao ở Hậu Lộc, Nghi Sơn...; nhiều cách làm hay đã vượt ra khỏi phạm vi một địa phương nhờ những bài báo, những phóng sự truyền hình.

“Hầu hết ý tưởng xây dựng mô hình kinh tế nông nghiệp của bà con đều bắt đầu từ việc đọc báo, xem truyền hình hoặc tìm hiểu thông tin trên các phương tiện truyền thông. Từ những câu chuyện thành công được kể lại, họ có thêm động lực để học hỏi, tìm hiểu sâu hơn rồi mạnh dạn áp dụng vào thực tế sản xuất của mình”, bà chia sẻ.

Trong câu chuyện ấy, tôi đặc biệt ấn tượng với mô hình nông nghiệp công nghệ cao của ông Nguyễn Xuân Thiên. Từ đơn vị chuyên cung cấp dịch vụ cơ giới hóa đồng ruộng, ông đã xây dựng thành công mô hình sản xuất nông nghiệp thông minh theo hướng tuần hoàn, mang lại doanh thu hàng tỷ đồng mỗi năm. Khi những câu chuyện ấy xuất hiện trên mặt báo, mô hình không chỉ được biết đến rộng rãi mà còn trở thành địa chỉ tham quan, học tập của nhiều hợp tác xã và nông dân trong và ngoài tỉnh.

Không riêng ông Thiên, nhiều mô hình sản xuất hữu cơ, tuần hoàn, trang trại tổng hợp trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa cũng được báo chí đồng hành giới thiệu, góp phần tạo nên những phong trào thi đua sản xuất sôi nổi trong cộng đồng người làm vườn và chủ trang trại.

Đặc biệt, khi nhắc đến các cuộc thi: “Vườn đẹp - Trang trại kiểu mẫu”, “Trang trại hiệu quả” do Hội Làm vườn và Trang trại Thanh Hóa tổ chức, ánh mắt bà Hương ánh lên niềm tự hào.

Theo bà, thành công của các cuộc thi không thể thiếu sự đồng hành của các cơ quan báo chí. Chính những bài viết, phóng sự về các điển hình tiên tiến đã giúp cuộc thi lan tỏa sâu rộng trong cộng đồng, khơi dậy phong trào thi đua sản xuất, xây dựng những khu vườn và trang trại kiểu mẫu trên khắp địa bàn tỉnh.

Chuyến xe vẫn đều đặn tiến về phía trước. Câu chuyện của chúng tôi dần chuyển sang những yêu cầu mới của nền nông nghiệp trong thời đại số.

Bà Hương cho rằng, báo chí hôm nay không chỉ phản ánh thực tiễn mà còn giúp nông dân tiếp cận thương mại điện tử, quảng bá sản phẩm OCOP, xây dựng thương hiệu nông sản và mở rộng thị trường tiêu thụ.

“Báo chí chính thống còn giúp định hướng thông tin thị trường, cảnh báo dịch bệnh, thiên tai và rủi ro trong sản xuất. Đó là điều rất cần thiết đối với người nông dân hiện nay”, bà nhấn mạnh.

Khi xe chuẩn bị đến địa điểm tổ chức đại hội, câu chuyện của bà Hương cũng vừa tròn một vòng suy ngẫm. Bước xuống xe, tôi như bước vào một bức tranh đầy sắc màu sống động. Sân hội trường đông vui với những cái bắt tay nồng ấm, những lời thăm hỏi thân tình của các đại biểu – những chủ vườn, chủ trang trại đã và đang viết nên những câu chuyện làm giàu từ nông nghiệp. Tiếng cười vang lên giòn giã, xua tan cái nắng đầu hè, mang theo niềm tin và kỳ vọng về một mùa vụ mới, một chặng đường phát triển mới của kinh tế vườn và trang trại Thanh Hóa.

Trong dòng chảy ấy, báo chí có thể không trực tiếp tạo ra những mùa vàng hay những lứa quả ngọt. Nhưng bằng việc truyền tải tri thức, lan tỏa những mô hình hay, kết nối người sản xuất với thị trường và phản ánh hơi thở cuộc sống từ cơ sở, báo chí đang âm thầm nhưng bền bỉ góp phần làm nên diện mạo mới của nông nghiệp Thanh Hóa.

Và trên chuyến xe về Ngọc Sơn chiều cuối tháng Năm ấy, tôi hiểu rằng, phía sau mỗi mô hình thành công, mỗi vùng quê đang đổi mới đều có những câu chuyện cần được kể, cần được lan tỏa. Đó cũng chính là sứ mệnh của người làm báo trên hành trình đồng hành cùng nông nghiệp, nông dân và nông thôn Việt Nam.

Nguồn: